Τι καινούργιο προστέθηκε στην ιστοσελίδα... | Χάρτης Ιστότοπου
Εκτύπωση Σελίδας Μείωση Γραμματοσειράς Αύξηση Γραμματοσειράς

ΛΟΓΟΙ ΣΩΤΗΡΙΑΣ

του Γέροντα Σεργίου

 

1. Η προσευχή είναι η αναπνοή.

2. Ο φόβος του Θεού είναι ο φόβος του να είσαι χωρισμένος από το Θεό.

3. Κάθε πράξη και κάθε εργασία μας πρέπει να εκτελείται εν πνεύματι προσευχής.

4. Η προσευχή να είναι αδιάλειπτη, σαν ακοίμητο λυχνάρι μέσα στην καρδιά. Να φροντίζουμε να υπάρχει πάντοτε λάδι για να το κρατάμε αναμμένο. Ακόμα και τις στιγμές που μας είναι πάρα πολύ δύσκολο να προσευχηθούμε, να προσευχόμαστε έστω και ελάχιστα, ώστε να μη σβήσει το λυχνάρι μας. Για να μην αιφνιδιασθούμε τη στιγμή του θανάτου, οφείλουμε να είμαστε σαν τις φρόνιμες και όχι σαν τις μωρές παρθένες.

5. Η προσευχή να μην εξαρτάται ούτε από την έμπνευση, ούτε από τη φαντασία μας. Είναι σκανδαλώδες να λέμε: «Δεν έχω διάθεση να προσευχηθώ». Είναι προσβολή προς τον Θεό, πραγματική βλασφημία. Η προσευχή πρέπει να αποτελεί για μας απόλυτο κανόνα. Οφείλουμε να προσευχόμαστε πάση θυσία, διότι η προσευχή είναι ζήτημα ζωής και θανάτου. Δεν αναπνέουμε όποτε το θέλουμε. Δεν αναζητούμε λόγους για να αναπνεύσουμε, δεν συζητούμε για την αναγκαιότητα της αναπνοής, δεν αναρωτιόμαστε καν. Ξέρουμε όμως ότι αν σταματήσουμε να αναπνέουμε, θα πεθάνουμε. Οφείλουμε να θεωρούμε την προσευχή ως κάτι απόλυτο, για το οποίο δεν χωρεί καμιά συζήτηση. Να πούμε στον εαυτό μας: «Έτσι είναι, και αυτό είναι όλο». Να ορίσουμε έναν κανόνα προσευχής και να τον τηρούμε απαρεγκλίτως.

6. Όταν προσευχόμαστε, ακόμη και αν δυσκολευόμαστε να συγκεντρωθούμε, πρέπει να επιμένουμε. Και οι Πατέρες στην έρημο δυσκολεύονταν να συγκεντρωθούν, λόγω των συνεχών πειρασμών: αναρίθμητοι λογισμοί που φώλιαζαν μέσα τους, δαίμονες που τους επετίθεντο με μανία. Οι λογισμοί που έρχονται να μας ταράξουν κατά την ώρα της προσευχής προέρχονται από τους δαίμονες, που θέλουν να μας εμποδίσουν στην προσευχή. Οφείλουμε να αντισταθούμε και να συνεχίσουμε. Αν επιμείνουμε, η προσευχή θα μας γίνεται στη συνέχεια ολοένα και πιο εύκολη.

7. Εάν κατά τη στιγμή της προσευχής δεν αισθανόμαστε την επιθυμία να προσευχηθούμε, αν είμαστε καταβεβλημένοι, αν ξαφνικά νιώθουμε μια κούραση, όλα αυτά τα προκαλούν πάλι οι δαίμονες. Είναι μια συνήθης κατάσταση εναντίον της οποίας πρέπει να αγωνιστούμε. Πρέπει να μετανοούμε και να ζητούμε συγχώρεση από το Θεό για την κατάσταση αυτή στην οποία βρισκόμαστε.

8. Όταν αντιμετωπίζουμε δυσκολία στη συγκέντρωση κατά την προσευχή, είμαστε αφηρημένοι σε σημείο που να μην ξέρουμε τι λέμε και, όπως ο μοναχός αυτός που αναφέρεται στο Γεροντικό, δεν ακούμε ούτε καν τα ίδια μας τα λόγια, τότε πρέπει να επιμένουμε στην προσευχή. Εάν τη διακόψουμε, θα είναι σαν να κάνουμε το θέλημα του διαβόλου. Οφείλουμε να συνεχίσουμε διότι, σύμφωνα με την απάντηση που έδωσε σε αυτόν τον μοναχό ο γέροντάς του, «όταν εμείς δεν ακούμε τα λόγια μας, τα ακούει ο διάβολος». Δεν υπάρχει προσευχή χωρίς προσπάθεια.

9. Σκοπός μας είναι να ζούμε ενωμένοι με το Θεό.

10. Να πιέζουμε τον εαυτό μας ώστε να έχουμε, από την αρχή ακόμα, μια καλή θεώρηση του κόσμου, μια καλή αντίληψη για τη ζωή.

11. Η πνευματική ζωή να μην είναι μόνο διανοητική. Ο νους δεν αντιπροσωπεύει παρά μόνο το εικοσιπέντε τοις εκατό των δυνατοτήτων μας.

12. Ο νους να λειτουργεί ενωμένος με την καρδιά.

13. Μπορούμε να διακρίνουμε τρεις κύριες λειτουργίες στον άνθρωπο: τον νου, τη θέληση και το συναίσθημα. Και οι τρεις λειτουργίες θα πρέπει να βοηθούν, να ελέγχουν και να υποστηρίζουν η μία την άλλη. Η θέληση πρέπει να αναπληρώνει τις ελλείψεις του νου και του συναισθήματος, και το συναίσθημα εκείνες του νου και της θελήσεως. Ανάμεσα και στις τρεις πρέπει να διατηρούμε μια ισορροπία.

14. Προτιμότερο είναι να έχουμε λίγη θέληση από το να έχουμε υπερβολική. Έτσι μπορούμε να συνειδητοποιήσουμε καλύτερα την ανεπάρκεια και την ατέλειά μας. Αντιθέτως, όποιος έχει υπερβολική θέληση, επειδή αισθάνεται επαρκής, κινδυνεύει να βυθιστεί στην υπερηφάνεια, να θεωρήσει ότι είναι Θεός.

15. Κυρίως να φυλαγόμαστε από την υπερηφάνεια. Η υπερηφάνεια είναι ο υπ᾿ αριθμόν ένα εχθρός μας. Αυτή οδήγησε στην πτώση και τους ίδιους τους αγγέλους.

16. Η πρόοδος της πνευματικής ζωής εκδηλώνεται λιγότερο με λαμπρά κατορθώματα και περισσότερο με τη σταδιακή αποκοπή από τα πράγματα. Όπως λέει πολύ συγκλονιστικά και ο γέροντας Σωφρόνιος: «ο πλούτος μας συνίσταται εις την πτωχείαν».

17. Απροσπάθεια δεν σημαίνει απέχθεια ή αδιαφορία. Ο άγιος Ιωάννης της Κλίμακος κάποτε είχε εντυπωσιαστεί από την ταπείνωση ενός μοναχού, που όχι μόνο δεν απαντούσε στις προσβολές και τους εμπαιγμούς των άλλων, αλλά τα δεχόταν πάντοτε με ηρεμία. Τον ρώτησε λοιπόν: «Πώς κατόρθωσες τέτοια απροσπάθεια;» «Αυτοί οι άνθρωποι δεν είναι τίποτα ώστε να δίνω προσοχή στις προσβολές τους», απάντησε εκείνος. Και ο άγιος Ιωάννης της Κλίμακος προσθέτει : «Τότε συνειδητοποίησα ότι αυτός ο μοναχός είχε πέσει πολύ χαμηλά».

18. Να στρεφόμαστε συνεχώς προς τη Βασιλεία των Ουρανών. Διαρκής σκοπός μας να είναι η αιώνια ζωή.

19. Δεν χρειάζεται να προσπαθούμε να ερευνούμε τα θεία Μυστήρια με τον νου μας. Να δεχόμαστε το μυστήριο. Μόνο όταν θα το έχουμε δεχθεί ως τέτοιο, θα μας αποκαλυφθεί.

20. Να μην αφηνόμαστε, να μην αφήνουμε τις αισθήσεις μας να μας κατευθύνουν, ούτε τη φαντασία, ούτε τις εντυπώσεις μας. Αντίθετα, να είμαστε κύριοι του εαυτού μας, όπως ακριβώς κάνουμε και με το αυτοκίνητο που οδηγούμε: δεν το αφήνουμε να μας πάει όπου θέλει, αλλά εμείς το κατευθύνουμε κρατώντας το τιμόνι.

21. Να ζούμε την κάθε μέρα σαν να είναι η τελευταία. Ωστόσο, να ξέρουμε ότι η κάθε μέρα είναι σημαντική. Αν είναι αλήθεια αυτό που αναφέρει η Αγία Γραφή, ότι στα μάτια του Θεού «χίλια χρόνια είναι όσο μία ημέρα», το ίδιο αλήθεια είναι ότι και μία μόνο ημέρα έχει τόση σημασία όση και τα χίλια χρόνια.

22. Εάν δεν μπορούμε να προσευχηθούμε ενώ εκτελούμε κάποια εργασία, τουλάχιστον να την εκτελούμε εν πνεύματι προσευχής.

23. Να μη λέμε ότι τίποτα δεν έχει σημασία. Αντιθέτως, όλα έχουν σημασία. Και η παραμικρή πράξη στη ζωή μας έχει τη σημασία της σε σχέση με τη σωτηρία μας.

24. Οι εφημερίδες μάς δείχνουν το μαρτύριο της ανθρωπότητας που υποφέρει. Η ανάγνωσή τους πρέπει να μας εμπνέει τη συμπόνια και την προσευχή.

25. Για να λάβουμε από τον Θεό εκείνο που Του ζητούμε, πρέπει να το ζητούμε με ταπείνωση και να αποφεύγουμε να κρίνουμε τους άλλους.

26. Η ψυχή μας, όταν μας φαίνεται ήρεμη και καθαρή, μοιάζει με το μολυσμένο και βρώμικο νερό. Οι ακαθαρσίες του έχουν κατακαθίσει στον πάτο και γι᾿ αυτό, κοιτάζοντας μόνο την επιφάνειά του, δεν μπορούμε να τις δούμε. Όταν όμως προσευχόμαστε, είναι σαν να ανακατεύουμε το στάσιμο νερό και έτσι όλες οι ακαθαρσίες ανεβαίνουν στην επιφάνεια. Εκείνη τη στιγμή να μην αποθαρρυνθούμε, αλλά να επιμείνουμε στην προσευχή. Μόνο έτσι θα καταφέρουμε να τις αποβάλουμε.

27. Όταν οι κακοί λογισμοί μάς περιτριγυρίζουν, όπως ένα σμήνος από έντομα, να μην χάνουμε το κουράγιο μας, αλλά να επιμένουμε στην προσευχή και να αγωνιζόμαστε.

28. Από τη στιγμή που προβάλλει ένας κακός λογισμός, αμέσως να μετανοούμε και να ζητούμε συγχώρεση από το Θεό.

29. Όλοι αντιμετωπίζουμε λίγο ή πολύ δυσκολίες στη ζωή μας. Είναι και αυτό ένα κομμάτι του σταυρού που πρέπει να σηκώσουμε.

30. Οι πρωινές και βραδινές προσευχές δεν αρκούν. Μοιάζουν με ασκήσεις γυμναστικής, που μπορεί μεν να συντελούν στη βελτίωση της αναπνευστικής ικανότητας και να διευκολύνουν την αναπνοή, όμως δεν είναι αυτές που μας την παρέχουν για την υπόλοιπη ημέρα.

 


 

(Πηγή: Από το βιβλίο του Jean-Claude Larchet Στάρετς Σέργιος, εκδόσεις Ακρίτας, 2006)

 


 

Εκτύπωση Σελίδας Μείωση Γραμματοσειράς Αύξηση Γραμματοσειράς
Ἐπιστροφή στήν ἀρχή τῆς σελίδας